Waarom jaagt mijn hond zijn staart achterna?

Is het staart najagen speels gedrag of een signaal dat er meer aan de hand is?

Je zit op de bank en je hond begint weer. In rondjes draaien. Je vraagt je misschien af: is dit wel normaal? En wat betekent dit?

Het lijkt speels. Maar het gebeurt steeds vaker. En het wordt steeds fanatieker. Misschien zie je zelfs dat hij in zijn staart bijt. Je wil het niet te zwaar maken, maar het knaagt aan je. Wat als dit geen spel is, maar een hulpvraag?

Laat ik dit alvast zeggen: dat is geen gekke gedachte. En je bent niet de enige die ermee zit.

Gedrag is informatie, geen probleem

Gedrag is er nooit zomaar of “onverwachts”. Het vertelt je iets. Over wat er in je hond gebeurt. Over zijn gemoedstoestand, zijn spanning, zijn (over)enthousiasme, zijn frustratie – of juist zijn blijdschap.

Je hoeft niet direct in de stress te schieten als je hond zijn staart achterna zit. Maar je mag wel nieuwsgierig worden. Want als je begrijpt wat er écht achter zit, kun je je hond beter helpen. Je gaat dan ook beter herkennen wat je hond doet als hij gestresst is.

In dit artikel neem ik je mee in wat staartjagen betekent, waar het vandaan komt en wat je ermee kunt doen. Zonder symptoombestrijding.

Waarom jaagt een hond zijn staart achterna?

Het gedrag kan vanuit verschillende redenen ontstaan. Hier komen de meest voorkomende:

1. Spel en ontdekking (vooral bij pups)

Pups ontdekken hun lijf. Alles beweegt. En dat staartje? Dat is gewoon een soort bewegend speeltje. Vaak zie je dit gedrag in korte vlagen, in combinatie met wild spel of blije buien. Prima dus, zolang het niet overmatig wordt.

2. Verveling of onderprikkeling

Je hond heeft energie over. Hij krijgt niet genoeg uitdaging. Geen mentale stimulatie. Of simpelweg: je hond verveelt zich. Dan zie je dat hij zelf ‘spel’ creëert. Herhalend gedrag – zoals staartjagen – is dan een uitlaatklep.

Let op: dit soort gedrag kan verslavend werken. Want het lucht iets op. Maar de bron – bijvoorbeeld te weinig verrijking – blijft bestaan.

3. Stress, spanning of overprikkeling

Soms lijkt het alsof je hond blij is. Hij vliegt ineens in z’n staart. Maar kijk eens verder: is hij net overprikkeld geraakt? Was er veel bezoek? Harde geluiden? Een drukke wandeling?

Dan kan dit gedrag een manier zijn om spanning kwijt te raken. Je hond probeert zich te reguleren. Net zoals sommige mensen op hun nagels bijten of met hun been tikken.

4. Frustratie of onmacht

Honden die zich geen raad weten, gaan vaak iets herhalen. Iets dat ‘werkt’. Iets dat controle geeft. Je ziet dit bijvoorbeeld bij honden die weinig voorspelbaarheid hebben in hun leven, of bij wie grenzen onduidelijk zijn. Frustratie kan ook ontstaat om dat de hond bijvoorbeeld ergens naar toe wil, maar daar eigenlijk niet naar toe kan (bijvoorbeeld omdat hij aan de lijn zit, omdat er een deur tussen zit, omdat het niet mag etc).

Het is dan niet per se de staart waar het om gaat – maar de behoefte aan grip bijvoorbeeld.

Kunnen honden pijn hebben in hun staart?

Het kan zijn dat de hond pijn heeft in zijn staart waardoor dit gedrag aanwezig is. Maar het kan ook zijn dat en fysieke klachten zijn waardoor dit gedrag aanwezig is. Er kan ook een lichamelijke oorzaak zijn. Denk aan:

• Jeuk bij de staartaanzet
• Anale klieren die vol zitten
• Irritatie door vlooien of parasieten
• Pijn in de rug of het bekken
• Neurologische prikkels

Zeker als je hond bijt in zijn staart, of wondjes veroorzaakt, is een dierenartsbezoek geen overbodige luxe.

Wat zijn de tekenen van neurotisch gedrag bij een hond?

In sommige gevallen wordt het gedrag obsessief. Je hond lijkt ‘vast te lopen’ in het gedrag. Kan niet meer stoppen. Of doet het ook als er niks gebeurt of zelfs in zijn slaapritme. Hier is meestal een combinatie van factoren aan de hand: genetische aanleg, opgebouwde stress én gebrek aan regulatievaardigheden.

Sommige rassen (zoals Bull Terriërs) hebben hier meer aanleg voor. Maar het is nooit ‘normaal’ of ‘ongevaarlijk’. Juist dan is het zaak om niet aan symptoombestrijding te doen, maar het totaalplaatje onder de loep te nemen.

Is het wel zo erg als je hond zijn staart achterna jaagt?

Misschien hoor je dit weleens:

• “Onze hond deed dat ook hoor, niks aan de hand.”
• “Hij is gewoon blij!”
• “Dat is typisch voor z’n ras.”

En misschien is het ook tijdelijk en onschuldig. Maar als je twijfelt, is dat niet omdat jij moeilijk doet. Je bent bezig met het welzijn van je hond. En dat is altijd waardevol.

Je hoeft niet direct in paniekstand, maar je mag wél nieuwsgierig zijn. Want gedrag is een signaal. En signalen wil je serieus nemen. Zeker wanneer iets terugkerend en herhalend is.

Hoe weet je of het staartjagen zorgelijk is?

Let op deze signalen:

• Het gedrag komt vaak voor en wordt steeds fanatieker
• Je hond bijt in z’n staart of maakt wondjes
• Je hond lijkt niet te kunnen stoppen (dwangmatig)
• Het gedrag komt vooral voor bij opwinding of stress
• Er is weinig andere verrijking of rust in z’n leven
• Het gedrag komt samen met andere signalen (blaffen, piepen, onrust)

Wat kan je doen als je hond zijn staart achterna jaagt?

Hieronder vind je tips die verder gaan dan “afleiden met een speeltje”.

Observeer het gedrag van je hond

Wanneer gebeurt het? Wat is de context? Wat ging eraan vooraf? En wat gebeurt er daarna?

Schrijf dit eens een paar dagen op. Je zult patronen gaan zien. En dat is de eerste stap naar echte verandering.

Kijk altijd naar het totaalplaatje: wat gebeurt er allemaal?

Gedrag is een gevolg van iets. Vaak van meerdere dingen. Het is altijd belangrijk om naar het totaalplaatje van gedragsproblemen bij honden te kijken, Kijk naar:

• Slaap: krijgt je hond voldoende rust?
• Beweging: is de hoeveelheid én kwaliteit passend?
• Mentale verrijking: krijgt hij voldoende mentale uitdaging?
• Stress: zitten jullie in een periode van veel veranderingen? Wat betekent stress bij honden?
• Relatie: voelt je hond zich veilig en begrepen?

Onderzoek fysieke oorzaken

Fysieke klachten bij honden in relatie tot gedragsproblemen is nog veel te weinig logisch. Er wordt nog te weinig naar gegrepen of over na gedacht. Daarnaast zien we het ook vaak niet zo. Omdat de hond nog vrolijk achter zijn bal aan rent of jou begroet lijkt dit niet het probeem. Maar eerlijk? Als jij al jarenlang last van je rug hebt ben je toch ook niet alleen maar depressief onder een kleedje op de bank aan het liggen? Right?

Laat je hond fysiek checken. Denk aan:

• De dierenarts (jeuk, pijn, anale klieren)
• Een osteopaat of fysiotherapeut rug- of bekkenproblemen
• Een holistisch therapeut/dierenarts/homeopaat

Niet corrigeren

Je hond afsnauwen, straffen, stemverheffen/schreeuwen, of “nee!” roepen zorgt alleen voor meer stress. En bevestigt misschien zelfs dat het gedrag ‘werkt’.

Kijk liever wat je kunt doen vóórdat het gedrag start. En hoe je daarna de lading van de dag kunt helpen ontladen.

Tegelijkertijd kan het soms wel helpend zijn om je hond er toch uit te halen en hem af te leiden of iets dergelijks. Zodat het niet erger wordt. En vandaar uit ga je kijken naar de onderliggende oorzaak.

Ontstaat het als een reactie op iets?

Soms zie je dat staartjagen ontstaat omdat jij je hond bijvoorbeeld gecorrigeerd hebt en dit een bepaalde reactie teweeg brengt in hebt. Jij hebt duidelijk of misschien zelfs wel mopperend ‘nee’ gezegd.

Het kan ook zijn dat jouw hond bij de kat wil komen, die zit achter de deur en vanwege de frustratie (en daarmee ook stress) die het oplevert is zijn staart de sjaak.

De hond hoort een geluid of iets anders, daar schrikt hij van en hij gaat hierna staartjagen.

In zulke gevallen (dit zijn slechts 3 voorbeelden) zie je duidelijk dat niet het staartjagen het probleem is maar dat het een (verwerkings)reactie is op iets anders. Bijvoorbeeld: niet bij de kat kunnen komen = frustratie. Of schrikken van een geluid (is een angst emotie en stress reguleren).

Veelgestelde vragen

“Gaat het vanzelf over?”
Soms wel bij pups. Maar herhalend gedrag komt zelden ‘zomaar’ opzetten en verdwijnt ook zelden vanzelf.

“Moet ik dit trainen?”
Je kunt gedrag begeleiden. Maar als je alleen traint zonder naar de oorzaak te kijken, ben je aan het symptoombestrijden.

“Is het gevaarlijk?”
Niet altijd. Maar als er sprake is van obsessie, wondjes of frustratie, dan is het wél tijd om in te grijpen. Op een liefdevolle manier.